Nhiệt liệt chào mừng
CÁC THẦY CÔ GIÁO VỀ DỰ GIỜ
NGỮ VĂN 6
Trường THCS An Hòa
KIỂM TRA BÀI CŨ: 1 học sinh
Nêu tên những thể loại của truyện dân gian mà chúng ta đã học? ( 4 điểm )
2. So sánh sự khác nhau của truyện ngụ ngôn và truyện cười? ( 5 điểm )
Các thể loại của truyện dân gian: truyện truyền thuyết, truyện cổ tích, truyện ngụ ngôn, truyện cười.
Mục dích của truyện ngụ ngôn là khuyên nhủ , răn dạy chúng ta một bài học nào đó trong cuộc sống.
- Mục đích của truyện cười là mua vui hoặc phê phán, chế giễu những thói hư, tật xấu trong xã hội.
3. Soạn bài đầy đủ? ( 1điểm )
Chỉ từ
Tiết 56
Ngày xưa có ông vua nọ sai một viên quan đi dò la khắp nước tìm người tài giỏi.
Viên quan ấy đã đi nhiều nơi, đến đâu quan cũng ra những câu đố oái oăm để hỏi mọi người. Đã mất nhiều công tìm kiếm nhưng viên quan vẫn chưa thấy có người nào thật lỗi lạc.
Một hôm, viên quan đi qua một cánh đồng làng kia, chợt thấy bên vệ đường có hai cha con nhà nọ đang làm ruộng […]
(Em bé thông minh)
1, Các từ in đậm trong những câu sau bổ sung ý nghĩa cho từ nào?
2, So sánh các từ và cụm từ sau, từ đó rút ra ý nghĩa của những từ được in đậm.
Thiếu tính
xác định
Được cụ thể hóa một cách
rõ ràng trong không gian
DANH TỪ
CỤM
DANH TỪ
Hồi ấy, ở Thanh Hoá có một người làm nghề đánh cá tên là Lê Thận. Một đêm nọ, Thận thả lưới ở một bến vắng như thường lệ. (Sự tích Hồ Gươm)
* Giống nhau:
Dùng để trỏ vào sự vật, nhằm xác định vị trí của sự vật một cách rõ ràng.
* Khác nhau:
Viên quan ấy
3, Nghĩa của các từ ấy, nọ trong những câu sau có điểm nào giống và khác với các trường hợp đã phân tích? (Thảo luận 2 phút)
- Nhà nọ
- Hồi ấy
- Đêm nọ
=> Định vị trí sự vật trong không gian
=> Định vị trí sự vật trong thời gian

Những từ in đậm ấy
gọi là chỉ từ.
Vậy chỉ từ là gì ?

Ghi nhớ:
Chỉ từ là những từ dùng để trỏ vào
sự vật nhằm xác định vị trí của sự
vật trong không gian hoặc thời gian.
này, kia, đấy, đó, ấy,.
(Nhằm xỏc d?nh v? trớ c?a s? v?t trong khụng gian)
Em hãy tìm những chỉ từ thích hợp để trả lời cho câu hỏi “Em thích lẵng hoa nào?”
?
1.Trong các câu đã dẫn ở phần I, chỉ từ đảm nhiệm chức vụ gì?

Ông vua / nọ
Viên quan / ấy
Làng / kia
Nhà / nọ

Hồi / ấy
Một đêm / nọ
Ch? t? làm phụ ngữ sau cho cụm danh từ.
CỤM DANH TỪ
PHẦN TRƯỚC
PHẦN
TRUNG TÂM
PHẦN SAU
Ông vua
nọ
MÔ HÌNH CỤM DANH TỪ
Chỉ từ thường
đảm nhận vai trò gì
trong cụm danh từ ?

2.Tìm chỉ từ trong những câu dưới đây. Xác định chức vụ của chúng trong câu.
a) Cuộc chống Mĩ cứu nước của nhân dân ta dù phải kinh qua gian khổ, hi sinh nhiều hơn nữa, song nhất định thắng lợi hoàn toàn.
Đó là một điều chắc chắn.
(Hồ Chí Minh)
Đó
b)Từ đấy, nước ta chăm nghề trồng trọt, chăn nuôi và có tục ngày Tết làm bánh chưng, bánh giầy. (Bánh chưng, bánh giầy)
đấy
Làm chủ ngữ trong câu
Làm trạng ngữ trong câu

Ngoài ra, chỉ từ còn
đảm nhận vai trò gì
trong câu ?

Ghi nhớ:
Chỉ từ thường làm phụ ngữ trong
cụm danh từ. Ngoài ra, chỉ từ còn
có thể làm chủ ngữ hoặc trạng ngữ
trong câu.
Chọn đáp án đúng trong các câu sau:
Câu 1: Chỉ từ là :
A. những từ dùng để trỏ vào sự vật, nhằm xác định vị trí của sự vật trong thời gian.
B. những từ dùng để trỏ vào sự vật, nhằm xác định vị trí của sự vật trong không gian.
C. những từ chỉ số lượng hay số thứ tự của sự vật.
D. những từ dùng để trỏ vào sự vật, nhằm xác định vị trí của sự vật trong không gian hoặc thời gian.

CỦNG CỐ
Chọn đáp án đúng trong các câu sau:
Câu 2: Chỉ từ thường giữ chức vụ gì trong câu?
A. Làm phụ ngữ trong cụm danh từ, làm chủ ngữ trong câu.
B. Làm phụ ngữ trong cụm danh từ, làm vị ngữ trong câu.
C. Làm làm phụ ngữ trong cụm danh từ, làm chủ ngữ hoặc trạng ngữ trong câu.
D. Làm làm phụ ngữ trong cụm danh từ, làm trạng ngữ trong câu.
CỦNG CỐ
III. Luyện tập:
Bài tập 1: Tìm chỉ từ trong những câu sau. Xác định ý nghĩa và chức vụ của các chỉ từ ấy.

a) Vua cha xem qua một lượt rồi dừng lại trước chồng bánh của Lang Liêu, rất vừa ý, bèn gọi lên hỏi. Lang Liêu đem giấc mộng gặp thần kể lại. Vua cha ngẫm nghĩ rất lâu rồi chọn hai thứ bánh ấy đem tế Trời, Đất cùng Tiên Vương.
(Bánh chưng, bánh giầy)
Định vị trí sự vật trong không gian
Làm phụ ngữ sau cho cụm danh từ
b) Đấy vàng, đây cũng đồng đen
Đấy hoa thiên lí, đây sen Tây Hồ.
(Ca dao)
c) Nay ta đưa năm mươi con xuống biển, nàng đưa năm mươi con lên núi, chia nhau cai quản các phương.
(Con Rồng, cháu Tiên)
Định vị trí sự vật trong không gian
Làm chủ ngữ trong câu
Định vị trí sự vật trong thời gian
Làm trạng ngữ trong câu
Tiết 56 : CHỈ TỪ
1/Các chỉ từ:
a
c
b
III. Luyện tập:
Bài tập 2: Thay các cụm từ in đậm dưới đây bằng những chỉ từ thích hợp và giải thích vì sao cần thay như vậy.
b) Người ta còn nói khi ngựa thét ra lửa, lửa đã thiêu cháy một làng, cho nên làng bị lửa thiêu cháy về sau gọi là làng Cháy.
(Theo Thánh Gióng)
a) Giặc tan vỡ. Đám tàn quân giẫm đạp lên nhau chạy trốn, tráng sĩ đuổi đến chân núi Sóc (Sóc Sơn). Đến chân núi Sóc, một mình một ngựa, tráng sĩ lên đỉnh núi, cởi giáp sắt bỏ lại, rồi cả người lẫn ngựa từ từ bay lên trời.
(Theo Thánh Gióng)
Thảo luận 2 phút
Bài tập 2: Thay các cụm từ in đậm bằng những chỉ từ thích hợp và giải thích vì sao :
b) Người ta còn nói khi ngựa thét ra lửa, lửa đã thiêu cháy một làng, cho nên làng đó về sau gọi là làng Cháy.
(Theo Thánh Gióng)
a) Giặc tan vỡ. Đám tàn quân giẫm đạp lên nhau chạy trốn, tráng sĩ đuổi đến chân núi Sóc (Sóc Sơn). Đến đấy, một mình một ngựa, tráng sĩ lên đỉnh núi, cởi giáp sắt bỏ lại, rồi cả người lẫn ngựa từ từ bay lên trời.
(Theo Thánh Gióng)
Bài tập 3. Có thể thay các chỉ từ trong đoạn trích dưới đây bằng những từ hoặc cụm từ nào không? Rút ra nhận xét về tác dụng của chỉ từ.
Năm ấy, đến lượt Lý Thông nộp mình. Mẹ con hắn nghĩ kế lừa Thạch Sanh chết thay. Chiều hôm đó, chờ Thạch Sanh kiếm củi về, Lý Thông dọn một mâm cơm rượu thịt ê hề mời ăn, rồi bảo: - Đêm nay, đến phiên anh canh miếu thờ, ngặt vì dở cất mẻ rượu, em chịu khó thay anh, đến sáng thì về. (Thạch Sanh)
Bài tập 3.
Năm ấy, đến lượt Lý Thông nộp mình. Mẹ con hắn nghĩ kế lừa Thạch Sanh chết thay. Chiều hôm đó, chờ Thạch Sanh kiếm củi về, Lý Thông dọn một mâm cơm rượu thịt ê hề mời ăn, rồi bảo: - Đêm nay, đến phiên anh canh miếu thờ, ngặt vì dở cất mẻ rượu, em chịu khó thay anh, đến sáng thì về. (Thạch Sanh)
 Chỉ từ có vai trò quan trọng trong câu; giúp người nghe, người đọc định vị được các sự vật, thời điểm ấy trong chuỗi sự vật hay dòng thời gian vô tận.
Từ …..., oán nặng, thù sâu, hằng năm Thủy Tinh làm mưa gió, bão lụt dâng nước đánh Sơn Tinh.
đó
Dựa vào hình ảnh, tìm những chỉ từ thích hợp điền vào chỗ trống.
Người ………. vo gạo, gói bánh; người ………. nhóm bếp.
này
kia
Sau khi đánh đuổi giặc Minh, Lê Lợi đã trả thanh gươm …..... cho rùa vàng.
ấy
Ở làng … , có hai vợ chồng ông lão đánh cá ở với nhau trong một túp lều nát trên bờ biển.
nọ
- Nắm khái niệm và các hoạt động của chỉ từ trong câu .
- Tìm chỉ từ trong các truyện dân gian.
- Tập viết câu văn, đoạn văn có chứa chỉ từ.
Chuẩn bị bài mới: Luyện tập kể chuyện tưởng tượng
+ Đọc đề bài luyện tập ( sgk / 139 ) dựa vào gợi ý, lập dàn ý cho đề bài.
+ Đọc bài tham khảo “ Con cò với truyện ngụ ngôn ”.
Hướng dẫn tự học: